Ποιο είναι το διάσημο έντομο που όλοι μας τρώμε;

Ημερομηνία:

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ:

Ονομάζεται κοχινέλαιο (cochineal) και αποτελεί ένα έντομο, που ενδημεί κυρίως στην περιοχή Οαχάκα του Μεξικού, αλλά και στην τροπική και υποτροπική Νότια Αμερική και που παρά το μικροσκοπικό του μέγεθος, παράγει μία από τις πιο ισχυρές φυσικές χρωστικές ουσίες στον κόσμο. Μια χρωστική που τυγχάνει ιδιαίτερης εκτίμησης και μαζικής χρήσης εδώ και αιώνες και που συνεχίζει να αποτελεί βασικό συστατικό διαφόρων βιομηχανιών μέχρι σήμερα. Το ερυθρό της κοχενίλης ή καρμινικό οξύ λοιπόν βλέπει μια τεράστια αύξηση στην χρήση και παραγωγή του, με το μέγεθος της παγκόσμιας αγοράς του εκχυλίσματος της κοχενίλης να φτάνει τα 36.461 εκατομμύρια δολάρια το 2022 και να προβλέπεται να φτάνει τα 73.736 εκατομμύρια δολάρια το 2032. Ο κύριος λόγος αυτής της αύξησης οφείλεται στην αυξανόμενη ζήτηση της χρήσης της κοχενίλης σε διάφορους τομείς όπως τα τρόφιμα και τα ποτά, τα καλλυντικά, αλλά ακόμα και τα φάρμακα.

Ποιος θα περίμενε λοιπόν ότι πίσω από τις κόκκινες καραμέλες, την coca cola, το Campari και άλλα διάσημα φαγητά και ποτά, θα κρυβόταν ένα μικρό έντομο, ικανό να δώσει ένα τόσο έντονο χρώμα, ώστε να καθορίσει τα συγκεκριμένα brand.

Το Έντομο Cochineal: Ένας αρχαίος θησαυρός

Το κοχινέλαιο περνά το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του τρεφόμενο με θρεπτικά συστατικά από τους κάκτους εγγενείς στην Κεντρική και Νότια Αμερική και ιδιαίτερα στο Περού. Τα θηλυκά κοχινάρια παράγουν το καρμινικό οξύ, το οποίο χρησιμοποιούν ως μηχανισμό άμυνας έναντι των θηρευτών. Αυτό το οξύ, όταν εξάγεται και επεξεργάζεται, γίνεται η ζωηρή καρμίνη χρωστική ουσία. Μια ουσία που φαίνεται να κατακτά όλο και μεγαλύτερο μερίδιο σε μια αυξανόμενη αγορά όπως αυτή των χρωστικών ουσιών, η οποία εκτιμάται ότι το 2019 ανερχόταν στα 2,1 δις δολάρια και πρόκειται να φτάσει τα 3,5 δις δολάρια μέχρι το 2027.
Cochineal Bugs Create Red Dye: A Moment in Science

Ωστόσο, η χρήση αυτής της φυσικής χρωστικής δεν είναι πρόσφατη πρακτική, αλλά χρονολογείται από τους αρχαίους πολιτισμούς. Οι Αζτέκοι και οι Μάγια πιο συγκεκριμένα, ήταν από τους πρώτους που ανακάλυψαν τις ισχυρές χρωστικές της ιδιότητες, χρησιμοποιώντας την σε υφάσματα, βαφές σώματος και τοιχογραφίες. Η βαφή μάλιστα ήταν τόσο πολύτιμη που χρησιμοποιήθηκε ως φόρος τιμής στους αυτοκράτορες των Αζτέκων. Όμως, το μυστικό της κοχινάλης παρέμεινε περιορισμένο στην αμερικανική ήπειρο μέχρι την άφιξη των Ισπανών κονκισταδόρων. Όταν λοιπόν ο Ερνάν Κορτές και οι άνδρες του συνάντησαν τα ζωηρά κόκκινα υφάσματα των Αζτέκων, αναγνώρισαν γρήγορα τις δυνατότητες αυτής της βαφής. Από εκεί και έπειτα και μέχρι τα μέσα του 16ου αιώνα, η κοχινάλη είχε γίνει ένα από τα πιο πολύτιμα εξαγώγιμα προϊόντα του Μεξικού, δεύτερο μετά το ασήμι. Η βαφή στάλθηκε στην Ευρώπη, όπου χρησιμοποιήθηκε για να χρωματίσει τους χιτώνες των βασιλιάδων, τις στολές των στρατιωτών και τους καμβάδες των καλλιτεχνών.

Η επιστήμη της καρμίνης

Η εκθαμβωτική όψη της χρωστικής καρμίνης έγκειται κυρίως στη χημική της σύνθεση. Το καρμινικό οξύ, το βασικό συστατικό, συνδέεται καλά με τις πρωτεΐνες, καθιστώντας την εξαιρετική βαφή για το μαλλί, το μετάξι και άλλες ίνες με βάση τις πρωτεΐνες. Επιπλέον, το ερυθρό της κοχενίλης είναι μία από τις πιο αποδοτικές φυσικές χρωστικές, καθώς είναι εντελώς διαλυτή στο νερό, ενώ παρουσιάζει σταθερότητα ενάντια στην οξείδωση, το φως και τις υψηλές θερμοκρασίες.

cochineal

Η διαδικασία εκχύλισης περιλαμβάνει τη συγκομιδή των εντόμων, την αποξήρανσή τους και, στη συνέχεια, τη σύνθλιψή τους για την παραγωγή του καρμινικού οξέος. Αυτό το οξύ αναμιγνύεται στη συνέχεια με στυπτηρία ή άλλες ουσίες για την παραγωγή της τελικής βαφής. Αυτή η ευελιξία και η χημική σταθερότητα της καρμίνης την έχουν καταστήσει προτιμώμενη επιλογή εδώ και αιώνες. Σε αντίθεση με πολλές συνθετικές βαφές, η καρμίνη είναι μη τοξική και υποαλλεργική, γεγονός που την καθιστά κατάλληλη για χρήση σε τρόφιμα και καλλυντικά. “Αν και κατατάσσεται στα Ε, η χρωστική είναι μη καρκινογόνα και απόλυτα ασφαλείς”, μας αναφέρει χημικός. “Ουσιαστικά η διαδικασία είναι ότι παίρνουν το έντομο, το αποξηραίνουν και το τρίβουν” μας εξηγεί.

Let's Create a Lipstick Using Cochineal!

Ωστόσο, η βαφή κοχινέλαιο δεν υπάρχει χωρίς βασικά μειονεκτήματα. Η χρήση εντόμων στην παραγωγή εγείρει ηθικές ανησυχίες, ειδικά για τους vegans και όσους αντιτίθενται στην εκμετάλλευση των ζώων. Αυτό έχει οδηγήσει σε αυξημένο ενδιαφέρον για την εξεύρεση βιώσιμων και ηθικών εναλλακτικών λύσεων, αν και λίγες φτάνουν τη ζωντάνια και τη σταθερότητα της καρμίνης που προέρχεται από την κοχινάλη. Επιπλέον, παρά τη σταθερότητά της, η χρωστική θεωρείται αρκετά ακριβό προϊόν ειδικά σε σύγκριση με άλλες φυσικές χρωστικές, όπως οι ανθοκυανίνες, καθώς περίπου 140.000 θηλυκά έντομα χρειάζονται για την παραγωγή 1,0 kg κοχενίλης. Επίσης, τα έντομα αυτά συλλέγονται κυρίως στην κοιλάδα των Άνδεων στη Νότια Αμερική, σε υψόμετρα 1.500-3000 μέτρων, καθιστώντας την παραγωγή του δύσκολη και αυξάνοντας το κόστος.

Που βρίσκουμε την καρμίνη;

Η χρωστική Cochineal, γνωστή για το ζωηρό κόκκινο χρώμα της, έχει χρησιμοποιηθεί σε διάφορα τρόφιμα σε όλο τον κόσμο. Ακολουθούν ορισμένα διάσημα τρόφιμα και ποτά που την έχουν χρησιμοποιήσει:

1. Καραμέλες

Κόκκινες καραμέλες: Πολλές καραμέλες κόκκινου χρώματος, όπως οι τσιχλόφουσκες, τα ζελεδάκια και η κόκκινη γλυκόριζα, έχουν χρησιμοποιήσει κοχινάλη για τη χαρακτηριστική τους απόχρωση.
M&Ms: Τα κόκκινα M&Ms κάποτε χρωματίζονταν με χρήση κοχινέλαιου.

karameles

2. Γαλακτοκομικά προϊόντα

Γιαούρτια: Διάφορες μάρκες γιαουρτιών με γεύση φρούτων, ιδίως εκείνες με γεύση φράουλα, βατόμουρο ή κεράσι, έχουν χρησιμοποιήσει κοχινέλαιο για να επιτύχουν το έντονο χρώμα τους.
Παγωτά: Τα παγωτά φράουλα και βατόμουρο συχνά περιέχουν κοχινέλαιο για φυσικό κόκκινο χρώμα.

3. Ποτά

Χυμοί φρούτων: Ορισμένα ποτά fruit punch και ροζ λεμονάδες έχουν χρησιμοποιήσει κοχινάλη για χρωματισμό.
Αλκοολούχα ποτά: Ορισμένα κοκτέιλ, λικέρ, όπως το Campari και απεριτίφ έχουν ιστορικά χρησιμοποιήσει κοχινάλη για να επιτύχουν ένα πλούσιο κόκκινο χρώμα.

Ιταλία: Η ιταλική Campari θα εξαγοράσει την γαλλική εταιρία παραγωγής λικέρ Grand Marnier

4. Προϊόντα κρέατος

Επεξεργασμένα κρέατα: Ορισμένα λουκάνικα και αλλαντικά έχουν χρησιμοποιήσει κοχινάλη για να ενισχύσουν το χρώμα τους και να τα κάνουν πιο ελκυστικά οπτικά.

5. Προϊόντα αρτοποιίας

Διακοσμήσεις κέικ: Σε κόκκινο γλάσο και γλάσο, καθώς και σε ορισμένα πασπαλίσματα και διακοσμήσεις για κέικ και cupcakes, έχει χρησιμοποιηθεί κοχινέλαιο.

6. Επιδόρπια

Επιδόρπια ζελατίνης: Προϊόντα όπως το κόκκινο ζελέ και άλλα επιδόρπια με βάση τη ζελατίνη έχουν συμπεριλάβει κοχινέλαιο.

red-jello_2

7. Προετοιμασίες

Κέτσαπ: Σε ορισμένες περιπτώσεις, η κέτσαπ έχει χρησιμοποιήσει κοχινέλαιο για την επίτευξη βαθύτερου κόκκινου χρώματος.

8. Κεράσια Μαρασκίνο

Αυτά τα κατακόκκινα κεράσια, που χρησιμοποιούνται συχνά ως γαρνιτούρα για επιδόρπια και ποτά, έχουν μερικές φορές χρωματιστεί με κοχινάλη.

Οικονομικός και πολιτιστικός αντίκτυπος

Η παραγωγή της χρωστικής κοχινάλης παραμένει σημαντική οικονομική δραστηριότητα σε περιοχές του Μεξικού και της Νότιας Αμερικής. Συχνά μάλιστα, χρησιμοποιούνται παραδοσιακές μέθοδοι καλλιέργειας, οι οποίες στηρίζουν τις τοπικές οικονομίες και διατηρούν την πολιτιστική κληρονομιά. Οι τεχνίτες και οι αγρότες διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στη διατήρηση της ποιότητας και της αυθεντικότητας της βαφής αυτής, διασφαλίζοντας ότι αυτή η αρχαία τέχνη συνεχίζει να ευδοκιμεί στον σύγχρονο κόσμο. Παρά λοιπόν τις ανησυχίες για την εκμετάλλευση αυτού του εντόμου, που σίγουρα θα κινδυνέψει όσο αυξάνονται οι ανάγκες της βιομηχανίας των χρωστικών, βλέπουμε πως ένα τόσο μικροσκοπικό έντομο είχε κολοσσιαίο αντίκτυπο σε βιομηχανίες που κυμαίνονται από την κλωστοϋφαντουργία έως τα καλλυντικά, αποδεικνύοντας ότι μερικές φορές, τα μικρότερα πλάσματα μπορούν να αφήσουν το πιο ανεξίτηλο σημάδι.

Σχετικά Άρθρα

Δείτε ποια είναι τα οφέλη που έχει για την υγεία το κολύμπι – Πόσες θερμίδες «καίμε»! Γιατί είναι η καλύτερη γυμναστική!

Το κολύμπι θα πρέπει να γίνει γνωστό πως αποτελεί έναν εξαιρετικό τρόπο για να γυμνάσετε όλο σας το...

Συμπτώματα σεξουαλικού νοσήματος ή καρκίνου πέους; Γιατί οι άνδρες δεν πηγαίνουν στο γιατρό

Οι πιθανότητες ένας άνδρας να απευθυνθεί στον δερματολόγο ή ουρολόγο αν δει κάποιο σημάδι στο πέος του είναι...

Κορωνοϊός: Τριπλάσιες νοσηλείες μέσα σε δύο μήνες – Σε ποιο νοσοκομείο εντοπίζεται μεγάλη συρροή

Κατακόρυφη αύξηση των σοβαρών περιστατικών covid στα νοσοκομεία, αλλά και των αιτημάτων για κατ’ οίκον χορήγηση αντιικών χαπιών...

Αντιόξινα: Ανακουφίζουν το στομάχι, αλλά μήπως απειλούν σοβαρά την υγεία; Οι ειδικοί εξηγούν

Οι αναστολείς αντλίας πρωτονίων (PPIs) είναι αντιόξινα φάρμακα που εμποδίζουν το στομάχι να παράγει οξύ, αυξάνοντας έτσι το...